1. Neurobiofeedback nedir?
Biofeedback, kişinin stresin bedensel belirtilerine yönelik farkındalığını artırarak bu belirtirli kontrol etmesine, bir anlamda da psikolojik olarak gevşeyip rahatlamayı öğrenmesine yardımcı bir tekniktir.
Bu amaçla geliştirilmiş en etkin yöntemlerden biri olan "Neuro-biofeedback"
te (sinir-beden geribildirimi), bilgisayar ortamında bedensel tepkilerin geribildiriminin yanında beyin dalgalarının gözlenmesi ve kişinin bunları geribildirim aracı olarak kullanması sağlanabilmektedir. Psikoterapi süreci içerisinde uygulanan bu teknikle, kişilere stresi kontrol etme becerisi kazandırılmaktadır.

2. Neurobiofeedback tedavileri neyi amaçlar ve kuramsal olarak mantığı nedir?
Bu tedavi yöntemi insan mekanizmasının çeşitli durumlara ( kısa ya da uzun
vadeli) gösterdiği reaksiyonun ölçülerek kişiye o durumu kontrol altına alması ile ilgili yöntemler kontrol altına almasında geri bildirimler yolu ile yardımcı olmak üzere tasarlanmıştır. Temelinde öğrenmelere dayalı bir zihin eğitim programıdır. Beynin hem sembolik öğrenmeleri hem de refleksif öğrenmelerine yönelik opsiyon ayarları bireysel ihtiyaca göre dizayn edilebilir.

Geri bildirim sadece nabız,deri sıcaklığı,kas direnci gibi fizyolojik özellikli olursa biofeedback, beyin bio elektrik faaliyetleri ile ilgili olursa neurofeedback, her iki geribildirimin beraber uygulanabildiği olursa ki tavsiye edilen odur neurobiofeedback olarak adlandırılır.

3. Neurobiofeedback uygulamalarında beyne dışarıdan elektrik verme gibi bir müdehale söz konusu mudur?
Neurobiofeedback tedavilerinde kesinlikle insan beynine dışarıdan fiziksel bir müdahale yoktur. Yani kesinlikle beyne bir elektrik verme durumu söz konusu değildir. Aksine beyindeki mikrovolt düzeyindeki elektrik işleyişi ölçerek geribildirimde bulunma yolu ile etki etmeyi amaçlar.

4. Neurofeedback yönteminin kullanım alanları hakkında bilgi verebilir misiniz?
Nöropsikiyatri tanı spectrumu içinde çok geniş bir yelpazede kullanılmaktadır. Yaygın kullanım alanları içinde, Bellek bozuklukları, dikkat eksikliği ve hiperaktivite, öğrenme güçlükleri, panik bozukluk, migren, kaygı bozuklukları, depresyon, uyku bozuklukları, alkol ve madde bağımlılığı gibi rahatsızlıkların tedavilerini sayabiliriz.
Neurobiofeedback sisteminin kullanım alanları sadece psikiyatrik tedavi içinde psikoterapinin aksiyonel bir yardımcısı olmakla da sınırlı değildir. Günümüz hızlı ve stresörler açısından oldukça zengin olan günlük yaşantısı içinde yorulan beyni otojenik olarak rahatlatmakta kullanılan, stresörlerden kaçınmayı ve onlarla baş etme mekanizmalarını öğrenip kullanabilmeyi güçlendiren yani stres ve strese dayalı nedenlerle ortaya çıkabilecek ruhsal rahatsızlıklardan korunmaya ve baş etme mekanizmalarını güçlendirmeye yönelik kullanılabilirliği olan bir sistemdir. Ayrıca kişisel gelişim alanlarında; dikkat ve konsantrasyon yetisini güçlendirebilmede, belleğin verimli kullanımı ve görsel algı gelişimi ile ilgili bir çok boyut ile ilgili kullanılabilmektedir.

5. Nurobiofeedback yöntemi ile yapılan çalışmalarda hangi rahatsızlıklarda ne tür etkiler beklenir?
Neuro-biofeedback çocuklarda da özellikle Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu'nun (DEHB) tedavisinde, çocuğa dikkatini yoğunlaştırma ve sürdürebilme becerisi kazandırmak amacıyla kullanılmaktadır. Bu teknik DEHB bozukluğu olan çocukların aceleci, sabırsız, dikkatsiz davranışlarının farkına varıp, bunlar üzerinde kendi kendilerine denetim kurmalarını sağlamaktadır. Ayrıca kekemelik ve bazı tür konuşma bozukluklarında da yararlı bir uygulamadır.
Ergenlerde ise yetişkinlerde kullanılan her alanın yanı sıra özellikle sınav ve performans kaygı şikayetleri ile klinik başvuruları alınan kişilerde yüksek oranda başarı sağladığı görülmüştür.
Beynin yaydığı dalgaları bilgisayar ortamında görmek ve dikkatini yoğunlaştırarak buna müdahale edebilmek (çocuklarda bu amaçla uçak uçurma, yarış yaptırma vb. gibi hedefler içeren programlar kullanılmaktadır), çocuğun kendisine güvenini arttırmaktadır.
Bu teknik, bireylere stresli ortamda soğukkanlı kalabilme becerisini kazandırmada ilaçsız bir yöntem olarak önem taşır. Düşünceye teknolojik müdehale anlamına gelen bu uygulama kişiye hedef yönelimi ve öğrenme stratejilerinin oluşturulmasında ve bunları uygulama süreci içinde süreklilik ve disipline olma esaslarını sağlamada son derece olumlu etkisi olan bir iç disiplin yapılanması sağlamaktadır.

6. Neurobiofeedback yönteminin avantajları nelerdir?
Neuro-Biofeedback görgül anlamda hem danışan hem de tedavi ekibi açısından karşılıklı avantajlar sunan bir sistemdir.
Danışan açısından:
-Self-esteem üzerinde olumlu etki yaratır.
-Motivasyonunu ve başarma güdüsünü artırır.
-Farkındalık düzeyini artırır.
-Terapi süresince pasif olma eğilimindeki hastayı aktive eder.
-Stres olaylarına yönelik tolerans eşiğinin yükselmesine yardımcı olur. Olumsuz yaşam olaylarına yönelik kompansasyon gücünü artırır.
-Olumlu duygulanım ve davranış değişikliklerine yönelik proflaktik (sürdürülebilen kalıcı etki) etkisi vardır.
-Tedavi sürecinin kısalmasında etkilidir.

Tedavi ekibi açısından:
-Terapi sürecinde pasif olma eğilimindeki hastayı aktive eder.
-Terapi sürecinin planlanması ve stratejilerin belirlenmesinde öngörü sağlar.
-Her seansta hastanın durumu ile ilgili daha çok geri bildirim alınabilir ve performans değerlendirmesi yapılabilir.
-Biyolojik geri bildirimi kullanarak hastayı daha objektif yönlendirebilir.
-Verilen ilaç rejiminin bio-yararlılığı izlenebilir.
-Kombine tedaviyi güçlendirir.